Taras kompozytowy nie zaczyna się od koloru deski. Najpierw trzeba sprawdzić podłoże, spadek, legary, dylatacje i odpływ wody. Dopiero potem ma sens wybór profilu, faktury i sposobu wykończenia krawędzi.
Przy planowaniu tarasu przy domu pod Bochnią często słyszymy: chcę powierzchnię, której nie trzeba olejować i która będzie pasowała do elewacji. To dobry początek, ale za mało do zamówienia materiału.
Taras cały rok pracuje na zewnątrz.
Latem nagrzewa się, po deszczu odprowadza wodę, a zimą znosi wilgoć i mróz. Jeżeli konstrukcja jest zrobiona na oko, problemy mogą wyjść już po pierwszym sezonie.
Najważniejsze w skrócie
Beton, płyty, wsporniki albo podbudowa muszą przenieść obciążenie i nie zatrzymywać wody.
Często spotyka się minimum około 0,5%, ale dokładną wartość trzeba potwierdzić dla wybranej deski.
Osobno sprawdź odległość między legarami i maksymalny rozstaw podpór pod każdym legarem.
Deska, legar, klips, podpora i sposób mocowania powinny tworzyć rozwiązanie dopuszczone przez producenta.
1. Podłoże: od tego zaczyna się taras
Deska kompozytowa nie naprawi słabego podłoża. Jeżeli płyta pęka, kostka osiada albo grunt nie jest zagęszczony, taras będzie pracował razem z tym podłożem.
Przed zakupem desek trzeba ustalić, na czym stanie konstrukcja i gdzie odpłynie woda.
Przy oględzinach sprawdź
- Nośnośćczy podłoże nie osiada i przeniesie konstrukcję z użytkownikami.
- Wodęczy deszcz ma drogę odpływu i nie stoi pod legarami.
- Wysokośćczy jest miejsce na legar, deskę i prześwit pod tarasem.
Na betonie sprawdź spadek, rysy i drogę odpływu wody. Na gruncie potrzebujesz zagęszczonej podbudowy, oddzielenia konstrukcji od ziemi i stabilnych punktów podparcia.
Przy wspornikach każdy punkt musi mieć pewne oparcie, a legary nie mogą uginać się między podporami. Samo wypoziomowanie pierwszej deski nie wystarczy.
2. Spadek: mały parametr, duża różnica
Spadek nie jest detalem dla wykonawcy. To warunek, który decyduje, czy woda będzie odpływać od budynku, czy zostanie przy ścianie i pod deskami.
Jak myśleć o spadku?
W instrukcjach montażu spotyka się między innymi minimum 0,5%, czyli 5 mm na 1 m. Inne systemy wymagają większej wartości albo wskazują kierunek układania desek względem spadku.
Nie przyjmuj jednej liczby dla każdego tarasu. Zmierz podłoże przed montażem i zastosuj wartość podaną dla wybranej deski oraz konstrukcji.
3. Legary: co ile i z czego?
Legary podpierają deski i przekazują obciążenia na podłoże albo konstrukcję nośną. Po montażu prawie ich nie widać, ale nie można na nich oszczędzać bez konsekwencji.
W instrukcjach domowych systemów często pojawia się rozstaw legarów w granicach 30-40 cm, ale nie jest to uniwersalna zasada. Grubość deski, układ wzoru, schody, łączenia i przewidywane obciążenie mogą wymagać gęstszej konstrukcji.
Nie pomyl dwóch odległości
- Legar do legaradecyduje, jak często deska jest podparta w poprzek swojej długości.
- Podpora do podporydecyduje, czy sam legar nie ugnie się między bloczkami lub wspornikami.
Obie wartości muszą pochodzić z instrukcji konkretnego systemu. Dodatkowo sprawdź minimalną liczbę podpór pod jednym legarem.
Legar kompozytowy nie zawsze jest nośny
W części systemów legar kompozytowy jest elementem wykończeniowym przeznaczonym do ułożenia na betonie albo na gęstych podporach. Nie wolno zakładać, że może swobodnie rozpiąć się między wspornikami. Przy większej wysokości tarasu potrzebna bywa rama aluminiowa, stalowa lub drewniana zaprojektowana do przenoszenia obciążeń.
Legary kompozytowe
Kiedy mają sens
Gdy instrukcja systemu dopuszcza taki montaż, a legar ma wymagane podparcie na całej długości.
Co sprawdzić
Czy legar jest nośny, jaki ma maksymalny rozstaw podpór i jak trzeba go zamocować do podłoża.
Legary aluminiowe
Kiedy mają sens
Przy wspornikach, większej wysokości albo wtedy, gdy potrzebna jest sztywna rama z mniejszą liczbą punktów podparcia.
Na co uważać
Na zgodność klipsów, łączników, rozstawu podpór i sposobu zabezpieczenia miejsc cięcia.
Legary drewniane
Kiedy mają sens
Tylko wtedy, gdy producent deski dopuszcza takie rozwiązanie, a drewno ma właściwy przekrój, trwałość i ochronę przed wilgocią.
Ryzyko
Drewno może pracować i niszczeć szybciej niż deska, szczególnie gdy nie ma przewiewu albo leży blisko mokrego podłoża.
Sprawdź taras przed zamówieniem desek.
Przy pomiarze ocenimy poziomy, spadek, odpływ wody, wysokość konstrukcji i sposób zakończenia krawędzi.
4. Dylatacje: szczeliny, których nie wolno zamykać
Deski i legary zmieniają wymiary pod wpływem temperatury. Taras potrzebuje więc szczelin przy ścianie, słupkach, obrzeżach oraz na łączeniach elementów.
Wielkość przerwy zależy między innymi od długości deski i temperatury podczas montażu. Nie dobieraj jej ze zdjęcia ani z instrukcji innego produktu.
- Przy ścianiezostaw odstęp wymagany dla deski i legara, żeby elementy nie naciskały na elewację.
- Na łączeniach czołowychkażda końcówka powinna mieć własne podparcie i mocowanie zgodne z instrukcją.
- Między deskamiklips ustala szczelinę boczną tylko wtedy, gdy należy do wybranego systemu i jest poprawnie zamontowany.
5. Jak porównać deski kompozytowe?
Przekrój pełny lub komorowy nie mówi sam w sobie, która deska jest lepsza. Porównaj cały produkt: dopuszczony rozstaw legarów, rodzaj powierzchni, powłokę, sposób wykończenia krawędzi i warunki gwarancji.
Profil pełny lub komorowy
Profil wpływa na masę, sztywność, sposób cięcia i zakończenie krawędzi. O nośności decydują dane konkretnego produktu, a nie sama nazwa przekroju.
Powłoka polimerowa
Dodatkowa powłoka polimerowa może poprawiać odporność na plamy i utrzymanie koloru. Trzeba jednak sprawdzić zakres ochrony oraz zasady czyszczenia.
Powierzchnia i poślizg
Ryflowanie i wzór drewna zmieniają wygląd oraz sposób czyszczenia. Odporności na poślizg nie oceniaj wyłącznie po głębokości rowków - sprawdź dane techniczne deski.
Kolor i temperatura
Ciemna deska może mocniej nagrzewać się w słońcu. Przy dużych przeszkleniach sprawdź również, czy producent ostrzega przed skupionym odbiciem światła od szyb.
Przed wyborem konkretnej deski sprawdź
- maksymalny rozstaw legarów i wymagania dla schodów
- dopuszczone legary, klipsy i sposób mocowania
- zasady dylatacji, przechowywania i aklimatyzacji
- warunki gwarancji, czyszczenia i możliwe zmiany koloru
6. Co ustalić przed dostawą i montażem?
Deski nie powinny jechać prosto z transportu na przypadkowo rozstawione legary. Najpierw sprawdź kompletność systemu, sposób składowania i wymagany czas aklimatyzacji.
Przygotuj materiał i zamówienie
- Składowaniedeski ułóż płasko, stabilnie i zabezpiecz zgodnie z instrukcją.
- Aklimatyzacjazachowaj czas wymagany przez producenta; nie ma jednej wartości dla wszystkich systemów.
- Partie i odcieniesprawdź oznaczenia paczek i rozłóż kilka desek przed rozpoczęciem montażu.
- Komplet systemupolicz legary, podpory, klipsy, wkręty, wykończenia i zapas na docinki.
Kolor kompozytu może lekko różnić się między partiami i stabilizować po wystawieniu na słońce oraz wilgoć. Lepiej zobaczyć kilka desek obok siebie przed przykręceniem pierwszego rzędu.
7. Co wybrać w Twojej sytuacji?
Dobry taras zależy od miejsca montażu. Inaczej planuje się mały taras przy salonie, inaczej schody z kompozytu, a jeszcze inaczej duży taras na wspornikach.
Taras na płycie betonowej
Najpierw
Sprawdź spadek, równość płyty i miejsce na legary.
Wybierz
System z wymaganym prześwitem, mocowaniem legarów i drożną drogą odpływu pod deskami.
Taras na gruncie
Najpierw
Ustal podbudowę, zagęszczenie, oddzielenie od gruntu oraz liczbę punktów podparcia.
Unikaj
Układania konstrukcji na luźnej ziemi albo nierównych bloczkach bez kontroli poziomów.
Taras przy dużym przeszkleniu
Najpierw
Sprawdź poziom progu, miejsce na odwodnienie, wysokość konstrukcji i nasłonecznienie.
Wybierz
Rozwiązanie, które odprowadzi wodę od progu. Przy szybach niskoemisyjnych sprawdź też ryzyko miejscowego nagrzewania desek.
Schody lub balustrada
Najpierw
Zaplanuj dodatkowe podparcia i miejsca kotwienia jeszcze przed ułożeniem desek.
Unikaj
Mocowania słupków wyłącznie do deski kompozytowej. Obciążenia musi przejąć konstrukcja lub przygotowane podłoże.
8. Czy taras kompozytowy jest bezobsługowy?
Kompozytu zwykle nie trzeba regularnie olejować jak drewna. To jednak nie oznacza, że taras nie wymaga czyszczenia.
- Szczelinyusuwaj z nich liście, piasek i ziemię, żeby woda oraz powietrze miały swobodną drogę.
- Donice i meblenie zostawiaj stale mokrej ziemi pod ciężkimi elementami; stosuj podkładki i okresowo czyść te miejsca.
- Mycieużywaj środków, szczotek i ciśnienia wody dopuszczonych przez producenta konkretnej powierzchni.
- Zimausuwaj śnieg narzędziem, które nie zarysuje desek, i nie stosuj chemii bez sprawdzenia instrukcji.
Przy powierzchni szczotkowanej, ryflowanej lub z wytłoczonym wzorem sposób usuwania plam może być inny. Najpierw sprawdź kartę pielęgnacji, szczególnie przed użyciem myjki ciśnieniowej albo preparatu do odplamiania.
9. Czego unikać przy tarasie kompozytowym?
- nie układaj desek bezpośrednio na betonie
- nie pomijaj spadku i odpływu wody
- nie myl rozstawu legarów z rozstawem podpór pod legarem
- nie traktuj każdego legara kompozytowego jako elementu nośnego
- nie zamykaj szczelin przy ścianach, słupkach i obrzeżach
- nie łącz końców desek bez właściwego podparcia
- nie mocuj balustrady wyłącznie do desek
- nie zamawiaj desek przed ustaleniem progu, odwodnienia i wykończenia krawędzi
10. Kiedy wezwać fachowca?
Poproś o oględziny, gdy nie wiesz, czy podłoże i dostępna wysokość pozwalają zastosować wybrany system. Dotyczy to szczególnie tarasów przy niskim progu, na gruncie, na wspornikach oraz miejsc ze schodami lub balustradą.
Pomiar przed zakupem pozwala policzyć deski, legary, podpory, klipsy i docinki. Ujawnia też miejsca, w których woda może spływać w stronę progu albo elewacji.
11. Najczęściej zadawane pytania
Jaki spadek powinien mieć taras kompozytowy?
W instrukcjach najczęściej pojawia się minimum około 0,5%, czyli 1 cm na 2 m, albo zapis 5-10 mm na 1 m. Dokładny spadek trzeba sprawdzić w instrukcji konkretnego systemu. Najważniejsze, żeby woda odpływała od budynku i nie stała pod deskami.
Co ile układa się legary pod deskę kompozytową?
Rozstaw legarów i rozstaw podpór pod legarem to dwa różne parametry. Oba trzeba odczytać z instrukcji wybranego systemu. Przy schodach, łączeniach desek i większym obciążeniu konstrukcja zwykle wymaga dodatkowego podparcia.
Czy legar kompozytowy jest konstrukcją nośną?
Nie zawsze. W części systemów legar kompozytowy jest elementem wykończeniowym i wymaga ciągłego albo gęstego podparcia. Na wspornikach i przy większej wysokości może być potrzebna rama aluminiowa lub inna konstrukcja dopuszczona przez producenta.
Czy taras kompozytowy można położyć bezpośrednio na betonie?
Nie powinno się kłaść desek bezpośrednio na betonie. Taras potrzebuje konstrukcji z legarów, odpływu wody i przestrzeni wentylacyjnej pod deskami.
Czy deska kompozytowa wymaga dylatacji?
Tak. Trzeba zostawić szczeliny przy ścianach, słupkach, obrzeżach i przy łączeniach desek, bo kompozyt pracuje pod wpływem temperatury.
Jakie podłoże jest najlepsze pod taras kompozytowy?
Najbezpieczniejsze jest stabilne, nośne i równe podłoże z odpływem wody. Może to być płyta betonowa, punktowe podpory, płyty na zagęszczonej podbudowie albo wsporniki regulowane, jeśli system i warunki na to pozwalają.
Kiedy najlepiej zamówić pomiar tarasu?
Pomiar najlepiej zrobić przed zakupem desek, gdy znany jest poziom wyjścia z domu, plan odwodnienia, wysokość dostępna na konstrukcję i sposób zakończenia krawędzi.
Czy taras kompozytowy wymaga konserwacji?
Nie wymaga regularnego olejowania jak drewno, ale trzeba go czyścić. Należy usuwać liście i ziemię, udrażniać szczeliny oraz stosować środki i ciśnienie wody dopuszczone przez producenta deski.
12. Jak opracowano tekst?
Artykuł powstał na podstawie instrukcji montażu, kart technicznych, zasad pielęgnacji i praktycznych pytań klientów Expert Bochnia. Porównaliśmy różne systemy, ponieważ spadek, rozstaw legarów, rozstaw podpór, szczeliny i czas aklimatyzacji nie mają jednej wartości dla wszystkich desek.
Chcesz zaplanować taras kompozytowy bez zgadywania?
Sprawdzimy podłoże, odwodnienie, rozstaw legarów i podpór oraz dobierzemy system tarasu do miejsca przy domu.
